Onderbouw nieuwe universiteitsbibliotheek UvA
Voor de realisatie van de nieuwe Universiteitsbibliotheek van de Universiteit van Amsterdam (UvA) heeft VSF, samen met Van Hattum en Blankevoort, de volledige onderbouw en funderingswerkzaamheden uitgevoerd op het Binnengasthuisterrein in het historische centrum van Amsterdam. De bibliotheek wordt gevestigd in het voormalige Zusterhuis en de Tweede Chirurgische Kliniek, beide rijksmonumenten. Om ruimte te creëren voor studiefaciliteiten en een fietsenstalling is een volledige onderkeldering van het monumentale gebouw gerealiseerd, met minimale impact op de omgeving.
Volledige onder keldering onder rijksmonumenten
Het Binnengasthuisterrein is een van de oudste en meest kwetsbare locaties in de Amsterdamse binnenstad. De realisatie van de Universiteitsbibliotheek vereiste een complexe bouwkundige ingreep: het volledig onderkelderen van de Tweede Chirurgische Kliniek, terwijl het monumentale pand behouden en in gebruik bleef. De onderkeldering is uitgevoerd door VSF en Van Hattum en Blankevoort, beide onderdeel van VolkerWessels.
Voorafgaand aan de ontgraving zijn ruim 600 nieuwe funderingspalen aangebracht onder het bestaande gebouw. Vervolgens is het pand op vijzels gezet, waarna de bestaande funderingsbalken konden worden gesloopt en een nieuwe beganegrondvloer is aangebracht. Pas daarna is de kelder onder deze vloer ontgraven en is de betonconstructie van de kelderbak gerealiseerd. Tijdens dit proces zijn ook oude houten palen en restanten van eerdere bebouwing verwijderd.
De werkzaamheden vonden plaats in een zeer krappe stedelijke omgeving, met beperkte ruimte voor logistiek en strikte eisen op het gebied van trillingen en zettingen. Daarom zijn geluids- en trillingsarme funderingstechnieken, waaronder damwanden en schroef(grout)palen, toegepast. Gedurende de uitvoering is intensief gemonitord om vervormingen van het monument en belendende bebouwing continu te bewaken.
Het project geldt als een schoolvoorbeeld van ondergronds binnenstedelijk bouwen, waarbij funderingsherstel, monumentenzorg en moderne functionaliteit samenkomen. De onderbouw van de Universiteitsbibliotheek UvA werd in 2022 genomineerd voor de Schreudersprijs voor ondergronds bouwen, als erkenning voor de technische complexiteit en zorgvuldige uitvoering.